Đọc và chia sẻ

Chử Thu Hằng:
“Hương trà buổi sớm thơm lây sang chiều”

(Ngày đăng: 21/2/2018 11:34)

     “Sóng trắng cửa Bạch Đằng Nam Triệu/ Mây lãng du Nguyệt Lĩnh trời xanh/ Động bước núi sông muôn ngàn dặm/ Buồng tim trong lặng CỬA KHÔNG thành!” (Cửa Không). Cái “Cửa Không” được hình thành giữa tâm hồn trong trẻo, an nhiên của ông thật đáng quí. Đó là phần thưởng của cuộc đời dành cho Lê Hữu Lịch, một lương y, một nhà thơ, một công dân đã sống và cống hiến hết mình cho gia đình, cho xã hội. (Bài đăng báo Hạ Long, số Xuân Mậu Tuất)


 

Tôi biết vùng đất Quảng Yên qua thơ văn của các bạn thơ. Có thể nói, đời sống văn học của Quảng Yên rất sôi nổi, những người viết văn, làm thơ ở Quảng Yên khá đông trong đội ngũ Hội Văn học Nghệ thuật TX Quảng Yên và CLB Thơ Bạch Đằng giang. Những đầu sách ra mắt đều đặn, cả in chung và in riêng, đã làm cho nhiều người biết đến và yêu mến thêm vùng đất này.
Mảnh đất cửa sông Bạch Đằng ấy đã góp những trang vẻ vang vào lịch sử của dân tộc. Ở Quảng Yên còn lưu lại nhiều di tích như đền thờ Trần Hưng Đạo, miếu Vua Bà, đình Yên Giang, hai cây lim Giếng Rừng, cây quếch 700 năm tuổi, đặc biệt là bãi cọc gỗ lim từng đâm chìm thuyền giặc trong trận Bạch Đằng nổi tiếng mùa xuân năm Mậu Tý 1288 của quân dân nhà Trần đánh tan đạo thủy binh giặc Nguyên Mông vẫn còn được bảo tồn đến hôm nay. Tôi và rất nhiều người đã đến thăm bãi cọc, đã lội xuống đặt tay lên từng cây cọc gỗ lim nhưng có lẽ chỉ duy nhất Lê Hữu Lịch nhận ra điều này: “Bàn tay ta chạm phải/ Dấu tay thời Đông A”. Câu thơ tài hoa đánh thức dậy cả nghìn năm lịch sử, cho thấy sự tiếp nối truyền thống đánh giặc giữ nước của dân tộc Việt Nam ta.
 

Mảnh đất nhiều lịch sử ấy đã khơi nguồn thi hứng vô tận cho những người yêu văn chương, gắn bó cả đời với quê hương. Nhờ sự kết nối của mạng Internet, từ lâu chúng tôi đã biết đến các tác phẩm của nhóm “Tam Hữu Thi Ca” gồm: Dương Phượng Toại, Lê Duy Thái, Lê Hữu Lịch; nhóm “Thi Hữu Bạch Đằng Giang” gồm: Đoàn Dư Điệp, Lương Liễm, Dương Phượng Toại, Lê Duy Thái… Và còn Đỗ Minh Tâm, Đặng Đình Nguyễn, Trần Duyệt, Vũ Hữu Thỉnh…  Mỗi người, bằng cách riêng của mình, bằng phát hiện của mình, bằng tác phẩm của mình đã chung tay xây nên một sân thơ thắm tình thi huynh, thi hữu, có sức lan tỏa rộng như câu thơ Lê Hữu Lịch đã viết: “Hương trà buổi sớm thơm lây sang chiều”

 

Hương trà thơm ấy cứ phảng phất quanh tôi khi trân trọng giở từng trang tập thơ thứ 7 của Lê Hữu Lịch: “Bóng trúc”(Nxb. Hội Nhà văn 2017). Không tự coi mình như cây tùng cây bách, ông chỉ nhận là cây trúc mảnh mai, thẳng thắn như người quân tử. Nhiều năm bốc thuốc chữa bệnh cứu người, cái nghề cao quí đó in dấu trong thơ ông qua những câu thơ tao nhã, nhiều ẩn ý. Thơ Lê Hữu Lịch vốn hào sảng, mang chất liệu sử thi. Hình ảnh chọn lọc, tiêu biểu. Ngôn ngữ trong sáng, linh hoạt. Cảm xúc thăng hoa như muốn bay lên. Sang tập thơ “Bóng trúc”, giọng thơ ông chuyển gam trầm lắng trong vỉa sâu trầm tích thời gian, tư liệu, vốn sống và cảm quan. Nó như những cơn mưa dào dạt thấm vào ruột đất yên ả, sâu thẳm để được bao dòng mạch ngầm dự trữ bền bỉ cho đất đai nuôi cây biếc hoa tươi. Ta có cảm giác ông như một thiền sư ngẫm ngợi nhân thế, đường tu tiếp tục đi tìm sự minh triết...
Những câu thơ: “Đường dài mới hay sức ngựa/ Sông sâu nào dễ ai dò” (Đền Xã tắc Móng Cái). Hay: “Người sáng/ Thường biết mình còn ngu/ Kẻ ngu/ Luôn coi mình là sáng” (Đơn giản)... trong nhiều bài thơ phảng bóng Thiền đã minh chứng điều đó!     
Năm 2017, Lê Hữu Lịch mừng thọ tuổi 80, tuổi viên mãn hạnh phúc trong sự chăm sóc của con cháu. Tuổi 80, “Chuyện thế dại khôn buông bỏ hết/ Cháu con thơm thảo sáng chiều vui”. (Tự thọ 2). Phần lớn thời gian ông dùng để ngẫm ngợi, tổng kết những được mất ở đời. Không còn sức khỏe để du lịch, thì ông đi bằng tâm tưởng. Khi nằm dưỡng bệnh, khi lặng lẽ bên bàn trà, ông vẫn để tâm hồn lãng du cùng mây gió:
“Hình như đá mọc xuyên trời đất/ Nẩy những mầm xanh gió mát lành/ Gọi ta về với miền sóng lặng/ Thả cánh diều thơ khép mắt thiền” (Thiền thơ)
“Sóng trắng cửa Bạch Đằng Nam Triệu/ Mây lãng du Nguyệt Lĩnh trời xanh/ Động bước núi sông muôn ngàn dặm/ Buồng tim trong lặng CỬA KHÔNG thành!” (Cửa Không)
Cái “Cửa Không” được hình thành giữa tâm hồn trong trẻo, an nhiên của ông thật đáng quí. Đó là phần thưởng của cuộc đời dành cho Lê Hữu Lịch, một lương y, một nhà thơ, một công dân đã sống và cống hiến hết mình cho gia đình, cho xã hội.
Không chỉ viết về bạn bè, văn chương, con cháu, về tình yêu cuộc sống quanh mình, ở tập thơ này, ông còn dành khá nhiều bài luận về sự luân hồi, cõi Phật, và cái vô cùng của trời đất. “Đời có vay có trả/ Sống chân thành tử tế/ Hạnh phúc sẽ đầy hơn” (Ngọc trong đá)
“Làm người sống tử tế/ Như cây đời nở hoa/ Cây chết để lại hột/ Nẩy mầm xanh vườn nhà” (Sống tử tế)
Nhưng, trên tất cả, ông vẫn dành cho cuộc sống và con người đang hiện hữu quanh mình sự yêu thương ấm áp: “Lắng nghe giai điệu con người/ Đi tìm từ khóa gõ lời yêu thương” (Cô hành)
Trong bài “Tam Hữu” tặng nhóm “Tam Hữu Thi Ca” mà ông là một thành viên, Lê Hữu Lịch tự ví: “Như ba chàng ngự lâm quân/ Canh ngôi đền cũ bỏ quên cuối làng/ Tùng cao trúc biếc mai vàng/ Hồn thơ tựa áng mây ngàn đầu non”. “Ba chàng ngự lâm quân” ấy không còn trẻ nữa, nhưng ngôi đền Thơ Quảng Yên các ông dày công xây đắp vẫn mãi hiện diện rực rỡ trong trái tim những người yêu thơ, được lớp trẻ đông đảo kế thừa và phát huy tình yêu quê hương, tình yêu văn chương của lớp người đi trước./.
 
 

Chử Thu Hằng.  

Hội Nhà văn Hà Nội 

ĐT: 0166 333 2171

 

 

Tác giả bài viết:

 

Bản quyền website thuộc về Công ty TÁC PHẨM MỚI.

Website đang làm thủ tục cấp phép, điều hành phi lợi nhuận bởi các tình nguyện viên.