Trăn trở một vùng quê

Thời kỳ đổi mới, đất nước chuyển mình, bao làng quê đổi thay, nhưng không phải không kéo theo những hệ luỵ. Hồn làng đã theo nhịp sống công nghiệp mà nhạt nhoà dần. Nhưng vẫn còn đó, trong rất sâu tâm thức và trong nhịp đập trái tim của những con người yêu quê hình ảnh của những kỷ niệm một thời. Nó là cái quá vãng ư? Cái nhạt nhoà ư? sẽ không phải như vậy. Ngược lại những ký ức một thời luôn sống động quẫy đạp, day dứt không nguôi. Và trước những hiện thực nghiệt ngã hiện tại, nỗi đau ấy lại trào lên… Đó là cảm xúc, là nghĩ suy bời bời mà cô giáo Nguyễn Thị Toàn.trường Tiểu học Tam Hưng, Thủy Nguyên, Hải Phòng viết trong những dòng văn tiếc nuối. Vanhaiphong.com


Tôi sinh ra và lớn lên từ một xóm nghèo bên bờ sông Bạch Đằng với những chiến công oai hùng. Khi học lịch sử, chúng tôi tự hào và hãnh diện nói với các bạn nơi khác rằng: “sông Bạch Đằng của làng tớ đấy.”!
Ngày còn nhỏ, tôi cùng bà ra bắt cáy, cá lác và bồ phóc... ở bãi bồi ven sông. Có chỗ bùn sông ngập đến ngang người tôi. Trong trí nhớ của tôi cơ man nào là cua cá trên mặt bùn phù sa mà thiên nhiên ban tặng cho làng. Thi thoảng gặp vũng nước, tôi lại súc giỏ cho sạch và nhòm xem đã bắt được nhiều chưa? rồi hớn hở khoe bà. Bà cười ra nước mắt và lắc đầu. Ngày ấy tôi không hiểu đó là bà thương tôi lắm, bởi ngay sau đó khi về bà gội đầu cho tôi, vừa chải mớ tóc cũn cỡn của tôi vừa nói “lẽ ra cháu chỉ học thôi, không phải vất vả như vậy”. Thực ra bà không hiểu, con nhà nông vất vả cỡ ấy đã là gì, có điều khi ra bãi sông là tôi như bị hớp hồn muốn lao xuống ngay cho thỏa cái thú khám phá ấu thơ. Lớn thêm một chút, tôi cùng bọn trẻ trâu hàng ngày tụ tập xách nồi, mang chậu đi liêu bắt cù kì, cà ra  chúng leo lên ngọn cây khi nước lên to. Được ít thì nấu canh, nhiều thì làm mắm. Bà tôi thường vật cáy trong hũ để qua mùa này, mùa khác. Tôi nhớ như in  bà ngồi làm mắm cáy. Mỗi lượt cáy, một lượt muối. Bà bảo”nhà giàu thì họ rang thóc nếp phủ thêm vào sau này xay thành mắm rất thơm”. Thứ mắm này vắt chanh, tỏi, ớt đánh kĩ rồi giầm cá rô nướng hay chấm rau khoai luộc, hoặc rau muống thì rất tuyệt!
Mùa lậu chín, chúng tôi ăn đến thâm môi. Những quả lậu chu chi có vị chua ngọt rất đặc biệt. Thú vị nhất là cào ngao (cùng họ hàng nhà ngán). Tôi thường dùng liềm cào quanh gốc cây; gặp tiếng “cạch” là vớ được ngao rồi. Cũng có khi nước thủy triều tràn vào rừng, đi dọc theo mép nước thấy từng đám bọt lăn tăn bùng nên, thẳng chỗ đó là ngao đấy! Mỗi lúc từ bờ sông trở về, chợt thấy nhoi nhói cỏ may găm đầy người. Chúng tôi ngồi bệt xuống cạnh đường, vừa nhặt cỏ may vừa nói cười, vừa chí choé cãi nhau, vừa kể những chuyện không đầu không cuối.
Trên bờ đê, bọn trẻ trâu ngày nào chẳng bày ra đủ trò nghịch ngợm. Ăn trộm gạo ở nhà xuống bờ đê nấu; thức ăn thì, sông đấy, tha hồ bắt. Đủ các loại ốc, vơ lên mà luộc. Thích ngon thì ốc hương, ốc đỏ môi. Thích...ăn cho no thì ốc đá, ốc mút… Chúng tôi đào gò đất hoặc bờ ruộng cao thành cái bếp, hoặc giản đơn là kê 3 hòn đá làm đá làm bồ rau, sau đó nấu nướng và mở tiệc giữa trời. Món ăn nóng, đứa nào cũng suýt xoa. mỗi lần nhớ lại dường như vẫn thấy còn nóng ran ở bờ môi.
Tôi nhớ có năm gặp nạn đói, không biết ở đâu cá rãi khoai, cá lác đỏ tràn về, nhiều vô kể. Cả làng đi bắt phải mang giành đựng. Rồi con gion đó, sinh đấy bãi, cứ gạt qua một lớp đất mỏng là đến, đãi gion về nấu canh rồi cho gà, vịt nữa. Tôi nghe những người già kể lại, con sông này giống như ân huệ giúp làng tôi mỗi năm mất mùa hay tháng ba, ngày tám...
Làng trong hoài niệm của tôi chất chứa bao nỗi vui buồn, nhưng bao giờ cũng như một phần của cuộc đời tôi vậy.
Thế rồi, nhà máy đóng tàu qui mô, hiện đại và hoành tráng được dựng lên. Đó là bước tiến vượt bậc của khoa học, kĩ thuật. Đó là tầm nhìn xa của ngành đóng tàu. Đó là sự ưu ái quan tâm đặc biệt của Chính phủ. Cái tên cũ Z.21 rồi LÊ CHÂN được đổi thành TỔNG CÔNG TY CÔNG NGHIỆP TÀU THỦY NAM TRIỆU. Cái tên dài khi đọc nhưng không thể cắt đi từ nào được cả; thậm chí đến bây giờ nhiều người già ở làng tôi còn không nhớ chính xác. Cùng với sự phát triển của nhà máy, dân làng tôi  mà đa số lớp trẻ đi học vội lấy một cái nghề và khoác áo có in chữ trên lưng...thành công nhân. Đó là giải pháp sắp xếp lao động cho người mất ruộng ! Bờ sông xưa giờ cát từ nơi khác chở về lấp đầy bãi, lòng sông hẹp lại, tức tưởi dòng nước nghẹn ứ. Khúc sông gắn bó với tuổi thơ tôi giờ không còn cỏ may, cỏ gừng nữa. Bê tông  hoá rồi! Cáy, còng, tôm cá cũng không còn đất sống. Những hàng cây sú vẹt, lậu… bên bờ cũng chỉ còn sót lại vài cây thưa thớt. Bên kia sông, đất Quảng Yên, Quảng Ninh,may quá vẫn còn giữ được vạt rừng xanh sú, lậu...Đền Trần, miếu Vua Bà uy nghiêm ngày mỗi ngày soi bóng Bạch Đằng Giang!
Thật đáng mừng nếu như sự đổi mới đó thực sự là đổi mới. Mấy năm trước, có thời kì các phương tiện thông tin quảng bá cho Công ty TÀU THỦY NAM TRIỆU thật rầm rộ. Tôi cũng vui lây với nhịp điệu đổi mới của làng quê. Chợ có mỗi lúc chiều về bán, mua sôi động. Các bà bán hàng dù vốn ít cũng chẳng ngại ngần  khi bán chịu cho công nhân. Nước nổi, bèo nổi, bán buôn cũng phát tài.
Người mới quen hỏi nhà tôi ở đâu, tôi mô tả khó hình dung nhưng khi nói tới địa danh... NAM TRIỆU thì họ đều “À, bọn tớ đã về đó viết..”. Mấy năm trước, hình ảnh ông giám đốc nhà máy giống như một huyền thoại. Họ thêu dệt, ca tụng..thôi thì đủ lời. Những cô gái thường ngày chân lấm, tay bùn, đi học vội vài tháng, có cái chứng chỉ nấu ăn đã lột xác, đầm váy, phấn son... thành gái phố. Sợ nhất là mỗi lúc tan tầm, xe ôtô chở công nhân từng đoàn phóng bạt mạng, rất hãi hùng. Đường làng xe máy ngược chiều khó tránh. Nhà trường phải lựa giờ học cho học sinh tan trường không trùng giờ cao điểm. Ghê sợ hơn là một không gian ngập bụi và dòng sông ấu thơ của tôi xưa dường như đang ngắc ngoải vì ô nhiễm.
Cũng may, có sự công minh của pháp luật và có những cán bộ liêm chính trung thành đã tìm ra và xử lí những sai phạm chết người của một nhóm quan chức ngành đóng tàu, trong đó có ông giám đốc nhà máy này, bức tượng đài giả đã sụp đổ trước mặt dân làng tôi.
Nhưng hậu quả họ để lại thì vô cùng nan giải! Nhà máy giờ đây gần như tê liệt. Bao nhiêu diện tích bị bỏ hoang. Công nhân nghỉ việc ở nhà. Cũng không thể quay về nghề cũ. Ruộng không còn, sông bãi hết..
Làm sao đây? Khi mà cuộc sống mưu sinh gần như bế tắc. Trẻ con học hành là gánh nặng lo âu của hầu hết mọi phụ huynh ở đây. Có những câu văn học sinh Tiểu học viết thế này: “Bố mẹ em cùng làm nghề ăn cắp sắt...” Các cô giáo trường tôi ban đầu bật cười, nhưng giờ đọc những câu văn ấy không cười được nữa. Phê làm sao, sửa thế nào khi chúng không sai câu, không sai từ, không sai ý.. Thật xót xa!
Bây giờ mỗi khi ra bờ đê nhìn và nghĩ về làng một thời xa ngái thấy lòng tự nhiên trống lạnh. Đến bao giờ tất cả mới được hồi sinh để bù đắp cho những gì làng quê tôi đã vì lợi ích Quốc gia?

NguyễnThanh Toàn

 

Bình luận

  1. Ezekiel
    rWAVzXYmXjdbWfWRE

    How do you know each other? http://tuberating.online wifelovers UK gamers may be slightly disappointed that the $249 (around £162) U.S. price point hasn't been converted directly into sterling, but unfortunately, in these circumstances, that's rarely the case.

  2. Bennie
    ozEvSoucVmgAnl

    real beauty page http://tuberating.online iwank Unique among the latter is the tongue-in-cheek Concoursd'Lemons. It is a decidedly plebian event that displays andcelebrates some of the worst cars of all time. Examples includethe infamous Trabant from the former East Germany, the tiny andtinny Renault LeCar from the early 1980s and America's aptlynamed AMC Gremlin, which was introduced on April Fool's Day 1970and had a chopped-off design first sketched on the back of aNorthwest Airlines air-sickness bag.

  3. Alfonzo
    SDpamMoGagY

    I read a lot http://porntubereview.online iwank For that reason, his reforms within the world amateur boxing authority (AIBA) has been to include a system whereby professional boxers who have fought in less than twenty contests can still be eligible for the Olympic Games.

  4. Wallace
    MYFeweYUUTYL

    About a year http://xvideosrating.online iwank The survey was commissioned last month by the CommerceMinistry's anti-monopoly bureau, said Xu Shan, deputy directorfor international cooperation at the government-backed ChinaAssociation for Medical Devices Industry (CAMDI).

  5. Charlie
    BcgWkqpVQugQNxpq

    Very interesting tale http://porntuberating.online eporner Ye Mengyuan was a 16-year-old student from Jiangshan city in eastern China's Zhejiang province. She was a champion athlete who excelled at literature, playing the piano, singing and public speaking. Her given name means "wish come true" in Chinese. Ye was one of three victims of the July 6 crash of Asiana Airlines Flight 214 in San Francisco.

  6. npjakrhhfrt
    UTniMnNyZaa

    VjO1oX <a href="http://zkcrdsmoyrme.com/">zkcrdsmoyrme</a>, [url=http://stfaooczjogs.com/]stfaooczjogs[/url], [link=http://ncpqwcvvfmfo.com/]ncpqwcvvfmfo[/link], http://fepqcrvwecqf.com/

  7. Landon
    wykpDYRYJQqTN

    What do you do for a living? https://pua.edu.eg/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacy com Density's troubles reflect those of high-profilecomputer-driven (also know as commodity-trading advisor or CTA)funds such as BlueTrend, Man Group's AHL and CantabCapital's CCP fund, which have also suffered losses as centralbank actions disrupt the long-running market trends they like tofollow.

  8. Lightsoul
    YRyKEGCyUmV

    A First Class stamp https://demanddeborah.org/page/10/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacycom Many AIM stocks are small, risky early-stage resourcescompanies, which often need repeated capital injections. Thisweighting saw the AIM index significantly underperform the blue-chip FTSE 100 over the past two years.

  9. Coolman
    UFhQQSfnbImj

    I have my own business http://fas-amazonas.org/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacy com The reason behind the 13 year old console gaming ban was attributed to fear that there were violent and “unhealthy” elements in video games, and this might eventually impart to the youth with politically sensitive ideas. Hmmm, how come PC gaming was not banned? To lift the ban on console gaming is not all that simple, however, as it will require the approval of at least seven different ministries, before console manufacturers are able to come into an agreement to set up their factories within the recently proposed free-trade zone that will be located in Shanghai. I am sure that gaming studios cannot wait for this ban to be lifted in a country that has over a billion people living there.

  10. Emmett
    VEzJEYJoHnbTA

    I've got a part-time job https://mississippi.org/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacycom The 44-year-old suspect was arrested on the scene of the stabbing, where he was standing near the victims and holding a knife when police arrived. He dropped the knife and was taken into custody without further incident, Seattle police spokesman Jeff Kappel said.

  11. Harland
    EBFhwndsFbixJLUgIJ

    We need someone with experience http://go-isop.org/?s=https://www.hab.cl/buy-aciphex-baikal-pharmacycom-rtlx buy aciphex baikal pharmacy com Since then not only has it been copied endlessly, it has also been worn by a whole host of celebrities who love the now iconic design. Kim Kardashian, Christina Aguilera, Nicole Riochie, Ashley Tisdale, Hilary Duff and even Russell Brand and Keith Richards have all wrapped up in a McQueen scarf.

  12. jucscrtvba
    YMWHQFnJcCEDoolxPzZ

    Fcrb28 <a href="http://tbyhwdqutibj.com/">tbyhwdqutibj</a>, [url=http://nlzafrzihshk.com/]nlzafrzihshk[/url], [link=http://edvxjgwpwugz.com/]edvxjgwpwugz[/link], http://mactchewlfrz.com/

  13. johnanz
    BuzFdVnvyaudoaAQqwo

    9f511s http://waldorfdollshop.us/ waldorf doll

  14. dobson
    MbLtwSSECqA

    IgPM2R https://writemyessayforme.web.fc2.com/octavio-paz-essay-day-of-the-dead.html

  15. dobson
    VhTSZksWffE

    dtPpm8 https://writemyessayforme.web.fc2.com/#writemyessay

  16. dobson
    ZFzmcnRuTiGPTsGNyNN

    VmYeEx https://writemyessayforme.web.fc2.com/

  17. johnan
    YrKxHoHZLHtYoV

    WIATKL http://xnxx.in.net/ xnxx videos

  18. dobson
    TnWZLJNMgKFuL

    Vyavgt https://www.quora.com/What-the-top-SEO-keywords-for-essay-you-know/answer/Alan-Smith-1772 write my essay

  19. mhxpvwxxywo
    DjJfDggufSHjMdhW

    WMeiNH <a href="http://egvfbxpyyixy.com/">egvfbxpyyixy</a>, [url=http://ggjthdpedeca.com/]ggjthdpedeca[/url], [link=http://edycznntsbem.com/]edycznntsbem[/link], http://qigugfphgunh.com/

  20. Fausto
    cTFjMTwSBbfLJKyBH

    How many would you like? <a href="https://theatomicgroup.com/desloratadine-glenmark-5-mg-bijsluiter-cdq5">desloratadine ratiopharm kopen</a> - Apply Insect Repellent when Outdoors. Use a repellent with DEET (N, N-diethyl-m-toluamide), permethrin, picaridin (KBR 3023), oil of lemon eucalyptus [p-methane 3, 8-diol (PMD)] or IR3535 according to the instructions on the product label. DEET products should not be used on infants under two months of age and should be used in concentrations of 30% or less on older children. Oil of lemon eucalyptus should not be used on children under three years of age.

  21. Goodsam
    DSOfNAJGiAMFlLzRh

    Where's the postbox? <a href="http://www.truenaturebliss.com/index.php/alprostadil-urethral-suppository-pbks">alprostadil australia</a> Russia says it lost billions of dollars in arms deals after the fall of Gaddafi, who was captured and killed in October 2011 after months of civil war. The violence prompted Russian companies, which had pumped hundreds of millions of dollars into Libya's oil and natural gas sectors, to put their investments on hold.

  22. Billie
    HeaUSRKBJxySTn

    I'd like to withdraw $100, please <a href="http://www.rasimag.com/index.php/creadrive-gnc-67n6">creadrive </a> When law enforcement officials executed 11 search warrants in Alabama and two in Georgia, they discovered 367 pit bull terriers that appeared to have been in multiple fights, as well as guns, illegal narcotics, and drugs used to train and treat dogs. Some of the properties contained the remains of dead animals that had allegedly fought.

  23. dobson
    tYqsUNtIJPFtEbaE

    AjGybr http://pills2sale.com/ cheap viagra

Gửi bình luận