Đọc và chia sẻ

Nhớ thời ĐA MANG

(Ngày đăng: 15/5/2018 10:18)

     Cảm ơn bạn văn Nguyễn Cao Thâm (fb Minh Cao) vừa gửi cho mình STT này. Đọc bỗng nhớ lại một thời hồn nhiên trong trẻo và đam mê nghề nghiệp đến như vậy!


 NHỚ MỘT THỜI “ĐA MANG” NHƯNG CHẲNG "ĐÈO BÒNG"

Cảm ơn bạn văn Nguyễn Cao Thâm (fb Minh Cao) vừa gửi cho mình STT này. Đọc bỗng nhớ lại một thời hồn nhiên trong trẻo và đam mê nghề nghiệp đến như vậy!

Mình lấy điện thoại ra bấm số và liên lạc với Nguyễn Cao Thâm luôn, đề nghị gửi tặng cuốn sách mới nhất. Chỉ vài tiếng sau, anh Cao Thâm không chỉ cho người trực tiếp mang đến 2 cuốn tiểu thuyết` "Sập hầm" còn thơm mùi mực in, mà lại còn thêm cả 2 kg chè Thái đã được nén ép trong túi công nghiệp, bao bì rất đẹp...

*

"Cuốn tiểu thuyết “Sập hầm” mới in của tôi được viết tại Trại Sáng tác Văn học của Bộ Công an, năm 2014. Tại trại sáng tác này, tôi viết hai cuốn tiểu thuyết; trước đó, năm 2016, tôi in tiểu thuyết “Vượt ngục”, kể về đôi tình nhân sống ngột ngạt trong 3 “nhà tù”: Gia đình, cơ quan và hàng xóm. Họ luôn khao khát được “Vượt ngục”, thoát khỏi 3 “nhà tù” trên để được tự do yêu nhau. Nhưng sau khi “Vượt ngục”, họ gặp phải “nhà tù” khắc nghiệt hơn.

Đại tá- Nhà thơ Đặng Vương Hưng đã giúp tôi được dự Trại sáng tác trên. Nhân đây, tôi xin kể một vài kỉ niệm với anh như lời tri ân.

Tôi gặp anh Đặng Vương Hưng cách đây gần 30 năm. Khi đó, anh làm biên tập ở Nxb Công an nhân dân, được Nxb giao nhiệm vụ biên tập viết tiểu thuyết “Cơ hội vàng” của tôi. Đây là tiểu thuyết thứ 2 của tôi. Theo nhà văn Văn Phan (bác Phan Văn Thẩm, khi đó là Giám đốc Nxb) và một số bạn đọc thì “Cơ hội vàng” là tiểu thuyết đầu tiên viết về cơ chế thị trường. Sách in xong, ầm ĩ đâu đó một dạo rồi người ta cũng quên và chính tôi cũng không muốn nhắc về cuốn sách đó.

Sau “Cơ hội vàng”, anh Đặng Vương Hưng đặt tôi viết sách vụ án và biên tập cho tôi cuốn tiểu thuyết thứ 3 có tên là ĐA MANG.

Tôi nhớ, hôm lên nhà tôi, anh đặt tôi viết chuyện vụ án, độ dài mỗi cuốn khoảng trên sáu mươi trang in rồi đưa cho tôi năm trăm nghìn đồng. Tôi ngạc nhiên tới mức khả nghi. Năm trăm nghìn đồng ngày ấy to lắm, gần được hai chỉ vàng. Trước đó, tôi đã viết cuốn tiểu thuyết cả năm trời, in xong người ta trả nhuận bút cũng chỉ hơn triệu bạc. Liệu có điều gì khuất tất không đây? Tôi mang chuyện này hỏi một số bạn viết ở Thái Nguyên mới biết, khi đó không phải chỉ mình tôi mà nhiều người đã được anh Đặng Vương Hưng đặt hàng cởi mở như thế! Riêng ở T.P Thái Nguyên, ngoài tôi còn có nhà văn Hà Đức Toàn, Đặng Vương Hạnh... gia công “hàng” cho Đặng Vương Hưng.

Thứ “hàng” do chúng tôi sản xuất được Nhà thơ Đặng Vương Hưng mang về chế biến (biên tập, trình bày, minh hoạ) rồi cho in hàng loạt. Nghe đâu có cuốn in tới số lượng dăm nghìn bản. Mỗi cuốn có độ dài 64 trang, bìa đầu thường được in hình các cô gái đẹp ngồi hớ hênh hay một tên tướng cướp râu ria xồm xoàm dí súng lục vào gã đàn ông gân guốc, bìa bốn quảng cáo nước hoa, dầu gội đầu, trong ruột kể về các vụ án li kỳ, những cuộc tình trắc trở éo le, kèm theo những hình vẽ minh hoạ. Giá bìa mỗi cuốn chỉ nhỉnh hơn tờ báo, rất tiện mắt và hợp túi tiền của khách đi tàu xe.

Để đưa số “hàng chợ” này tới tay quí độc giả, vợ chồng anh Đặng Vương Hưng nuôi hàng chục trẻ lamg thang cơ nhỡ tầm tuổi choai choai, vừa bán sách vừa bán báo. Hàng ngày quân của anh mang “hàng” và báo chí len lỏi khắp các bến xe, bến tàu, bệnh viện. Phần chiết khấu hoa hồng cao, chế độ thanh toán sòng phẳng lại được quan tâm đến đời sống tình cảm nên trẻ em đến với cơ sở cuả anh ngày càng đông, trong đó nhiều em có hoàn cảnh rất khó khăn. Sau này, qua báo chí, nhiều người biết, ở Hà Nội có một cơ sở tập hợp trẻ em lại để bán sách báo gọi là “Tổ bán báo xa mẹ”. Thực ra, cách làm này Đặng Vương Hưng đã đi trước mấy năm!

Nhiều người cho rằng đó là thứ “hàng chợ”, “hàng rẻ tiền”. Nhưng với tôi nó chẳng “rẻ”. Bởi, mỗi tuần tôi “cày” một cuốn thu nhập bằng nửa tháng lương của tôi. Ngày ấy, tôi mới đưa vợ con từ Hà Nội lên Thái Nguyên, đời sống vô cùng khó khăn. Nhờ những thứ “hàng chợ” rẻ tiền này mà gia đình tôi đỡ khổ.

Cuốn tiểu thuyết “Đa mang” của tôi (in năm 1993) cũng được sự giúp đỡ của anh Đặng Vương Hưng. Cuốn sách này có thân phận khá đặc biệt. Khi in xong, “nó” tạm thời bị đình bản vì một số đoạn nhạy cảm và trong đó có nhân vật tên là Tư Ngộ. Thời kì đó, Bộ trưởng Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an) là ông Bùi Thiện Ngộ. Chẳng lẽ, Nxb của Bộ Công an lại cho in cuốn sách có nhân vật hâm hâm ngồ ngộ cùng tên với Bộ trưởng! Để xử lí những nội dung nhạy cảm đó, Nxb quyết định cắt gần 30 trang. Nhưng sách đã in xong, cắt xén bằng cách gì đây? Tôi xuống Hà Nội, nhìn cuốn sách dày 344 trang, bìa đẹp bỗng nhiên bị “rút ruột”, thật xót xa. Mà cắt gần 30 trang lấy gì bù vào? Anh Hưng cho biết, ban đầu, có ý kiến cho tiêu hủy cuốn sách, sau đó lãnh đạo Nxb yêu cầu xử lí bằng cách viết lại những trang đó sao cho số chữ “lắp” vừa đủ số trang bị cắt mà không ảnh hưởng đến nội dung, kết cấu, tính cách, số phân các nhân vật. Ngày đó, nhà nước Liên xô mới tan rã, hàng viện trợ cho Việt Nam bị cắt, trong đó có giấy in. Cuốn ĐA MANG in bằng giấy xốp Liên Xô, trên thị trường đang khan hiếm, khó tìm được loại giấy này để in cùng chất liệu với loại giấy in của cuốn sách.

Sau đó không lâu, tôi nhận được 10 cuốn sách biếu. Lật ra xem mới thấy, anh Đặng Vương Hưng đã viết lại mấy chục trang bị cắt mà vẫn đảm tính logic của nội dung cuốn sách. Những đoạn nhạy cảm được anh viết lại tinh tế hơn; nhân vật Tư Ngộ được anh đổi tên thành Tư Ngọ với lời giải thích nhân vật này thẳng tính ruột ngựa; các trang viết lại được in đúng với chất liệu giấy (giấy xốp Liên Xô). Tuy nhiên, do làm thủ công, những trang bị cắt được dán những trang mới vào bằng keo lem nhem, vụng về. Dù vậy, tôi biết, để xử lí “vụ” này, anh Đặng Vương Hưng đã mất rất nhiều thời gian, nếu không, cuốn sách khó mà được phát hành."

*

Cảm ơn bạn văn Nguyễn Cao Thâm nhiều vì đã giúp mình hồi tưởng lại một thời. Nhân đây, giới thiệu luôn một tấm hình chụp chúng tôi thời "Đa Mang" ấy. Từ trái qua phải: Nguyễn Cao Thâm (nguyên Phó Tổng biên tập Tạp chí Than và khoáng sản VN), Đặng Vương Hưng, Đặng Vương Hạnh (fb Vuonghanh Dang, hiện là Tổng biên tập Tạp chí điện tử Viettimes.vn) và TS. Ngô Gia Võ (fb Võ Sa Hà, Trưởng Khoa, ĐH Thái Nguyên).

Hà Nội, 6/5/2018
Đặng Vương Hưng

 

Tác giả bài viết:

 

Bản quyền website thuộc về Công ty TÁC PHẨM MỚI.

Website đang làm thủ tục cấp phép, điều hành phi lợi nhuận bởi các tình nguyện viên.